วันที่ 6 ธันวาคม 2568
นายครองศักดิ์ สงรักษา รองอธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร ลงพื้นที่อำเภอละงู จังหวัดสตูล เพื่อติดตามสถานการณ์ความเสียหายจากอุทกภัย พร้อมให้กำลังใจเจ้าหน้าที่ผู้ปฏิบัติงานในพื้นที่ โดยมีนางสาวกำไลทิพย์ เศรษฐ์วิชัย เกษตรจังหวัดสตูล หัวหน้ากลุ่ม/ฝ่าย และเกษตรอำเภอ ร่วมให้การต้อนรับและรายงานสถานการณ์
ในการลงพื้นที่ครั้งนี้ รองอธิบดีฯ ได้ตรวจเยี่ยม สำนักงานเกษตรอำเภอละงู ซึ่งได้รับผลกระทบจากน้ำท่วม ส่งผลให้การปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่เกิดความยากลำบาก รวมถึงบ้านพักของเจ้าหน้าที่บางส่วนถูกน้ำท่วม ทำให้ทรัพย์สินได้รับความเสียหาย เจ้าหน้าที่ต้องปรับรูปแบบการทำงานและเร่งเคลื่อนย้ายเอกสารและอุปกรณ์สำคัญเพื่อไม่ให้ได้รับผลกระทบเพิ่มเติม
และได้กล่าวให้กำลังใจ แสดงความห่วงใยต่อสวัสดิการและความปลอดภัยของเจ้าหน้าที่ พร้อมชื่นชมความทุ่มเทของบุคลากรที่ยังคงเร่งดำเนินการสำรวจความเสียหายและให้บริการเกษตรกรอย่างต่อเนื่อง แม้สถานการณ์จะไม่เอื้ออำนวย
จากนั้นคณะได้ลงพื้นที่สำรวจความเสียหายด้านพืชในหลายตำบล ทั้งแปลงนาข้าว พืชสวน และพืชผักที่ถูกน้ำท่วม หรือได้รับผลกระทบจากน้ำท่วมขัง โดยรองอธิบดีฯ เน้นย้ำให้เร่งสำรวจและบันทึกข้อมูลให้ถูกต้อง ครบถ้วน และรายงานเข้าสู่ระบบโดยเร็ว เพื่อให้เกษตรกรสามารถยื่นขอรับความช่วยเหลือได้ทันตามระยะเวลา นอกจากนี้ ยังได้กำชับให้สำนักงานเกษตรจังหวัดและอำเภอเตรียมแผนฟื้นฟูพืชหลังน้ำลด ทั้งด้านการฟื้นฟูดิน การแนะนำระบบจัดการศัตรูพืชหลังน้ำลด การสนับสนุนเมล็ดพันธุ์และปัจจัยการผลิตที่จำเป็น รวมถึงการประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อช่วยบรรเทาผลกระทบให้แก่เกษตรกรที่ได้รับความเดือดร้อน และให้ความสำคัญของการจัดทำชุดข้อมูลแผนที่ความเสี่ยง และการจำแนกกลุ่มพืชตามระดับความเปราะบางและความล่อแหลม โดยยกระดับมาตรการรับมือภัยน้ำท่วมในภาคการเกษตร ด้วยการจัดระบบการประเมินความเสี่ยงรายพืช รายพื้นที่ และการเตรียมความพร้อมเจ้าหน้าที่ระดับอำเภอและตำบลให้สามารถเป็น “ด่านหน้า” ที่เชื่อมโยงการเตือนภัย การจัดการน้ำ และการฟื้นฟูพืชผลอย่างเป็นระบบให้เป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพในแผนที่พื้นที่เสี่ยงน้ำท่วม (Flood Risk Map) แนวโน้มพื้นที่เกษตรเสี่ยงน้ำท่วม พร้อมจัดทำแนวทาง การรับมือ วางแผน 4 ระยะสำคัญในการรับมือภัยพิบัติ เพื่อเป็นชุดข้อมูลการสื่อสารให้กับเจ้าหน้าที่เพื่อลงไปทำความเข้าใจกับเกษตรกร โดยวิเคราะห์จากพื้นที่น้ำท่วมซ้ำซากที่ผ่านมา และวิเคราะห์ความเปราะบางของแต่ละพื้นที่ตามพืชที่ปลูก เพื่อชี้เป้าพื้นที่เสี่ยงภัยพิบัติ ให้เกษตรกรตระหนักถึงผลกระทบ และแจ้งเตือนเกษตรกรอย่างต่อเนื่อง รวมถึงการวางแผนการเข้าเยี่ยม/ฟื้นฟู แบ่งเป็น 4 ระยะ ดังนี้
1. ระยะลดผลกระทบ (Mitigation) โดยการวางแผนล่วงหน้า ปรับแปลงเพาะปลูกให้มีทางระบายน้ำ
สร้างคันดินหรือประตูน้ำ เลือกพืชที่ทนทานต่อภาวะน้ำหลาก รวมถึงจัดตารางปลูกให้เหมาะกับฤดูกาล
2. ระยะเตรียมพร้อม (Preparedness) ติดตามพยากรณ์อากาศและประกาศเตือนภัยจากหน่วยงานราชการ เตรียมเครื่องสูบน้ำ อุปกรณ์ป้องกัน และวางแผนอพยพหรือเก็บเกี่ยวผลผลิตในกรณีฉุกเฉิน
3. ระยะตอบสนอง (Response) เร่งระบายน้ำออกจากพื้นที่เกษตรทันทีเมื่อระดับน้ำลด ติดตั้งเครื่องสูบน้ำอย่างมีประสิทธิภาพ เฝ้าระวังฝนตกเพิ่มและน้ำจากต้นน้ำ สนับสนุนอาหาร น้ำ และเครื่องมือเร่งด่วนให้เกษตรกร
เฝ้าระวังโรคพืชและสัตว์ที่มักระบาดในสภาพน้ำขัง
4. ระยะฟื้นฟู (Recovery) หลังน้ำลด ดำเนินการฟื้นฟูพื้นที่เพาะปลูก สำรวจความเสียหายและซ่อมแซมโครงสร้างแปลงปลูก แจกจ่ายพันธุ์พืช เมล็ดพันธุ์สำหรับปลูกซ่อม ปรับปรุงดินหลังน้ำลดด้วยปุ๋ยอินทรีย์หรือปูนขาว ส่งเสริมการปลูกพืชอายุสั้นหรือพืชรายได้เร็วเพื่อฟื้นกระแสเงินสด
และเน้นย้ำให้ดำเนินการฟื้นฟูพื้นที่เกษตรหลังน้ำลดอย่างเป็นระบบตามแนวทาง 3R: Relief – Recovery – Resilience ของกรมส่งเสริมการเกษตร
ได้แก่
1. ระยะสั้น (0–30 วันหลังน้ำลด) – Relief
เร่งระบายน้ำสำรวจจุดน้ำขัง
ฟื้นฟูดินและโครงสร้างแปลง
สนับสนุนเมล็ดพันธุ์หรือกล้าทดแทน
เฝ้าระวังโรค–แมลงหลังน้ำลด โดยจัดทีมเคลื่อนที่เร็วให้คำแนะนำ
2. ระยะกลาง (30–90 วัน) – Recovery
จัดทำแพ็กเกจฟื้นฟูรายพืช เช่น ข้าว พืชไร่–ผัก และไม้ผล
สนับสนุนการตลาดเร่งด่วนและเชื่อมโยงแหล่งทุน
ช่วยเกษตรกรจัดทำแผนฟื้นฟูฟาร์มเพื่อขอสินเชื่อ
3. ระยะยาว (6–24 เดือน) – Resilience
ปรับโครงสร้างการผลิตในพื้นที่เสี่ยงน้ำท่วมซ้ำซาก
ส่งเสริมโครงสร้างพื้นฐานด้านการเกษตร เช่น คูระบายน้ำ ร่องสวน และบ่อหน่วงน้ำ
พัฒนาปฏิทินเพาะปลูกที่เหมาะสมกับสภาพพื้นที่
สนับสนุนการใช้ประกันภัยพืชผล และยกระดับสมรรถนะเกษตรกร
ในโอกาสนี้ รองอธิบดีฯ ได้มอบสิ่งของเครื่องอุปโภคบริโภคให้แก่พี่น้องเกษตรกรที่ได้รับผลกระทบจากอุทกภัย เพื่อบรรเทาความเดือดร้อนในเบื้องต้น สร้างขวัญและกำลังใจให้เกษตรกรสามารถฟื้นตัวและกลับมาประกอบอาชีพได้โดยเร็ว

